Chữ “sabbakaya – toàn thân” có hai cách giải thích. Một là toàn thời gian thở vô và thở ra (từ lúc bắt đầu tới khi kết thúc ( theo các ngài Ñānamoli, 1998, Nyanaponika, Buddhadasa  và Visuddhimagga [1991, pp. 266–267]. Hai là toàn thân nghĩa là toàn bộ châu thân do ảnh hưởng của hơi thở (theo ngài Bodhi, ngài Piyadassi). Ý nghĩa nầy có liên hệ tới chữ “parimukkha” trong đoạn trước được dịch là “hướng niệm trước mặt”. Trước đây theo một số thiền sư là chót mũi, ngực, hay bụng (phồng xệp). Nhưng theo một số các vị thiền sư khác thì “chữ toàn thân” cho thấy chánh niệm không đặt riêng một tiêu điểm như vậy.

Câu “Kāyesu kāyaññatarāhaṁ, bhikkhave, evaṁ vadāmi yadidaṁassāsapassāsā-  Ta nói rằng hơi thở ra vào chính là thân trong các thân” được chú thích theo bản Sớ Giải có hai ý nghĩa một là chánh niệm hơi thở là một trong bốn đại thuộc về phong đại. Hai là xúc giác cảm nhận hơi thở ra vào. Điều nầy hàm ý là muốn nắm kéo một tấm mền lớn thì trước hết nắm một góc nào đó - từ đó kéo được tất cả.

Câu “quán thân là thân” có nghĩa là “thấy vậy biết vậy không suy diễn khác hơn ( bản Anh ngữ caủ Ngài Bodhi dịch là “a bhikkhu abides contemplating the body as a body”) nói cách khác là quán sát thân là thân “không tô hồng chuốc lục”. Ý nghĩa nầy được tìm thấy tương tự trong kinh Vô Ngã Tướng (Anattalakkhanasutta) với những câu “vị ấy thấy sắc chỉ là sắc thôi, thấy thọ chỉ là thọ, thấy tưởng chỉ là tưởng, thấy hành chỉ là hành. Ở những đoạn sau có các mệnh đề “quán thọ là thọ”, “quán tâm là tâm”, “quán pháp là pháp” cũng mang ý nghĩa tương tự. (Bản dịch của HT Thích Minh Châu là “quán thân trên thân” có thể được hiểu khác hơn là với ý nghĩa “muốn biết cái nào thì nhìn thẳng vào cái đó”).

Này chư Tỳ Khưu,  khi hành giả thực hành: thở vô với trải nghiệm hỷ thọ; vị ấy thực hành: thở ra với trải nghiệm hỷ thọ.  Vị ấy thực hành: thở vô với trải nghiệm lạc thọ; vị ấy thực hành: thở ra với trải nghiệm lạc thọ.  Vị ấy thực hành: thở vô với an tịnh tâm hành; vị ấy thực hành: thở ra với an tịnh tâm hành. Trong khi ấy, hành giả quán cảm thọ là cảm thọ, nhiệt tâm, tỉnh giác, chánh niệm, bỏ một bên sự ham muốn hay phiền muộn đối với cuộc đời. Ta nói rằng quán niệm hơi thở ra vào một cách tinh tế chính là cảm thọ trong các cảm thọ.  Đó là tại sao trong khi ấy, hành giả quán cảm thọ là cảm thọ, nhiệt tâm, tỉnh giác, chánh niệm, bỏ một bên sự ham muốn hay phiền muộn đối với cuộc đời.

Chú thích:

Theo Sớ Giải thì cụm từ “sādhukaṃ manasikāraṃ - tác ý một cách tinh tế” tự nó không phải là cảm thọ mà mang ngụ ý là khi sự chánh niệm hơi thở ở mức độ thuần thụ thì hành giả có thể cảm nhận cảm giác thoải mái, khó chịu khi theo dõi hơi thở. Sự cảm nhận cảm giác ở đây như là một “phó sản (by-product)” của chánh niệm hơi thở.

Vị ấy thực hành: thở vô với trải nghiệm tâm thái; vị ấy thực hành: thở ra với trải nghiệm tâm thái. Vị ấy thực hành: thở vô với trải nghiệm tâm tập chú; vị ấy thực hành: thở ra với trải nghiệm tâm tập chú. Vị ấy thực hành: thở vô với trải nghiệm tâm thanh thản; vị ấy thực hành: thở ra với trải nghiệm tâm thanh thản. Trong khi ấy, hành giả quán tâm là tâm, nhiệt tâm, tỉnh giác, chánh niệm, bỏ một bên sự ham muốn hay phiền muộn đối với cuộc đời. Ta không nói rằng có sự tu tập quán niệm hơi thở ra vào đối với người thất niệm hay không chánh niệm hoàn toàn.  Đó là tại sao trong khi ấy, hành giả quán tâm là tâm, nhiệt tâm, tỉnh giác, chánh niệm, bỏ một bên sự ham muốn hay phiền muộn đối với cuộc đời.