BÀI HỌC HẰNG NGÀY

  Thứ Tư, ngày 16 tháng 03, 2022

MÔN HỌC KINH TƯƠNG ƯNG – SAṂYUTTANIKĀYA

CHƯƠNG IV. TƯƠNG ƯNG ÁC MA, PHẨM THỨ HAI (S.i,113)

@@@

  Bài 8. Kinh Đồ Ăn Khất Thực (Piṇḍasuttaṃ) -THỨC ĂN VẬT CHẤT, THỨC ĂN TINH THẦN

 

 

Đức Thế Tôn và chư tăng đi khất thực một phần vì thực phẩm độ nhật, một phần để tạo duyên lành cho chúng sanh. Khất thực đúng nghĩa là lối sống chánh mạng của đời sa môn không rời xa quần chúng. Trong cuộc sống tu hành thì chuyện no đói là bình thường. Một khi đã không thủ đắc tư hữu thì chuyện có không hẳn không là chuyên lớn. Đức Phật trong sự kiện nầy đã nói lên một ý nghĩa khác là thức ăn tinh thần hay pháp hỷ của thiền định cũng là một thứ dinh dưỡng. Chư Phật có gặp những trường hợp người ta chặn đường đi khất thực (như chuyện vua Thiện Giác), hoặc thuê côn đồ chưởi mắng (như chuyện hoàng hậu Magandiyā) hoặc như chuyện trong bài kinh nầy, Ma ám khiến người dân không cúng dường. Phật an nhiên với tất cả và nhìn tất cả với lòng bi mẫn thương xót muôn loài.

Ekaṃ samayaṃ bhagavā magadhesu viharati pañcasālāyaṃ brāhmaṇagāme.

Tena kho pana samayena pañcasālāyaṃ brāhmaṇagāme kumārikānaṃ pāhunakāni bhavanti.

Một thuở Đức Thế Tôn trú ở Magadha tại Pañcasālā, một làng bà la môn.Bấy giờ làng bà la môn Pañcasālā có lễ hội Tình Nhân giữa những thanh niên thiếu nữ.

Atha kho bhagavā pubbaṇhasamayaṃ nivāsetvā pattacīvaramādāya pañcasālaṃ brāhmaṇagāmaṃ piṇḍāya pāvisi.

Tena kho pana samayena pañcasāleyyakā brāhmaṇagahapatikā mārena pāpimatā anvāviṭṭhā bhavanti – mā samaṇo gotamo piṇḍamalatthāti.

Atha kho bhagavā yathādhotena pattena pañcasālaṃ brāhmaṇagāmaṃ piṇḍāya pāvisi tathādhotena pattena paṭikkami.

Vào buổi sáng, Đức Thế Tôn đắp y mang bát cùng y kép vào làng Pañcasālā hoá duyên. Bấy giờ những gia chủ bà la môn trong làng bị ma ám với ý nghĩ: “Đừng để Sa môn Gotama nhận đồ ăn khất thực”

Đức Thế Tôn đã đi vào làng với bình bát trống sạch và trở về cũng như vậy.

Atha kho māro pāpimā yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṃ etadavoca ‘api tvaṃ, samaṇa, piṇḍamalatthā’’ti?

Rồi Ác ma đi đến Thế Tôn đến nói với Ngài:

Hỡi Sa môn, Ngài có nhận được đồ ăn khất thực không?

‘‘Tathā nu tvaṃ, pāpima, akāsi yathāhaṃ piṇḍaṃ na labheyya’’nti.

Này Ác ma, có phải ngươi  làm cho Ta không nhận được đồ ăn khất thực?

‘‘Tena hi, bhante, bhagavā dutiyampi pañcasālaṃ brāhmaṇagāmaṃ piṇḍāya pavisatu. Tathāhaṃ karissāmi yathā bhagavā piṇḍaṃ lacchatī’’ti.

Đúng vậy bạch Ngài. Thế Tôn hãy đi vào làng Bà-la-môn Pancasālā lần thứ hai. Và tôi sẽ làm để Thế Tôn nhận được đồ ăn khất thực

‘‘Apuññaṃ pasavi māro, āsajja naṃ tathāgataṃ;
Kiṃ nu maññasi pāpima, na me pāpaṃ vipaccati.
‘‘Susukhaṃ vata jīvāma, yesaṃ no natthi kiñcanaṃ;
Pītibhakkhā bhavissāma, devā ābhassarā yathā’’ti.

(Thế Tôn):

Ác ma tạo ác hạnh
Để chống phá Như Lai
Ngươi thật sự nghĩ rằng:
Ác nghiệp không quả báo?
Ta thật sự an lạc
Không thủ đắc vật gì
Pháp hỷ là dưỡng tố
Như trời cõi quang âm

Atha kho māro pāpimā ‘‘jānāti maṃ bhagavā, jānāti maṃ sugato’’ti dukkhī dummano tatthevantaradhāyīti.

Ác ma biết được: "Thế Tôn đã biết ta, Thiện Thệ đã biết ta" nên buồn và thất vọng liền biến mất tại chỗ ấy.

Apuññaṃ pasavi māro = Ác ma đã tạo ác hạnh
āsajja naṃ tathāgataṃ = Để chống phá Như Lai
Kiṃ nu maññasi pāpima = Ác ma có thật sự nghĩ rằng
na me pāpaṃ vipaccati = “ác hạnh của mình không quả báo”?
Susukhaṃ vata jīvāma = Chúng ta thật sự sống an lạc
yesaṃ no natthi kiñcanaṃ = Chúng ta không thủ đắc bất cứ cái gì
Pītibhakkhā bhavissāma = Chúng ta sống an lạc trong pháp hỷ
devā ābhassarā yathā’’ti = Như chư thiên cõi Quang Âm

Có hai lễ hội cầu duyên một dành cho những thiếu nữ gọi là Kumārikānam, một dành cho thanh niên  gọi là Kumārakānam. Trong lễ hội nầy những thanh niên thiếu nữ tặng món quà cho người mình có ý yêu thích. Nếu người đó ưng thuận sẽ đáp tặng bằng một món quà do tự mình làm.

Cõi Quang Âm là cõi cao nhất trong ba cõi phạm thiên nhị thiền sắc giới. Gọi như vậy vì hào quang từ thân của những vị nầy luôn lan toả do dưỡng tố của pháp hỷ (pītibhakkhā).

Theo Sớ giải Kinh Pháp Cú thì khi Đức Phật nói lên kệ ngôn về thức ăn tinh thần đã khiến 500 thiếu nữ chứng quả dự lưu.

Dịch giả: Hoà Thượng Thích Minh Châu
Hiệu đính và biên soạn Giáo trình: Tỳ kheo Giác Đẳng