BÀI HỌC HẰNG NGÀY

   Thứ Ba ngày 11 tháng 05, 2021

GIÁO TRÌNH KINH TƯƠNG ƯNG – SAṂYUTTANIKĀYA -

CHƯƠNG 1. TƯƠNG ƯNG CHƯ THIÊN, PHẨM VƯỜN HOAN HỶ. (S.i,7)

 

NGÀY 11/05/2021

Bài 8. Kinh Tàm Quý (Hirīsuttaṃ) - Người Có Lòng Tàm.

http://www.lopphatphap.net/Hinhanh/Chu-thich-dan-nhap.png

 

Ở đời không ai không bị chỉ trích. Nhưng nói đến chê trách đúng pháp, đúng việc thì những bậc sống với chánh niệm và đoạn tận phiền não thì vẫn có. Tuy nhiên, cũng theo lời Phật dạy, số người nầy không nhiều. Có hai điểm cần lưu ý trong bài kinh nầy. Hiri là tàm chứ không phải là tàm quý. Tàm ở đây là hỗ thẹn với điều sai quấy. Một bậc giải thoát hoàn toàn không có sự thúc liễm bằng tàm quý như người còn phiền não. Tuy vậy lòng tàm ở đây nên hiểu với ý nghĩa rất rộng là một người có đủ hiểu biết và chánh niệm về những sở hành của mình để không làm những việc sai quấy.

http://www.lopphatphap.net/Hinhanh/Kinh-Van-1.png

''Hirīnisedho  puriso,

Người được tàm chế ngự,

koci lokasmiṃ vijjati.

Tìm được ai ở đời?

Yo nindaṃ apabodhati

Ai biết ngăn chỉ trích,

asso bhadro kasāmivāti..

Như ngựa hiền bóng roi.

''Hirīnisedhā tanuyā,

Người được tàm chế ngự,

ye caranti sadā satā.

Sống thường thường chánh niệm,

Antaṃ dukkhassa pappuyya

Vị ấy đạt kết quả,

Khổ đau được đoạn tận,

caranti visame samanti..

Bước những bước thăng bằng,

Trên đường không thăng bằng.

Bản hiệu đính

Người hổ thẹn tội lỗi

Có chăng ở đời nầy

Ngăn trừ những chỉ trích

Như ngựa thuần với roi?

Số ít có lòng tàm

Sống luôn với chánh niệm

Số ít đoạn khổ đau

Vững bước đường gập ghềnh

http://www.lopphatphap.net/Hinhanh/Thich-van.png

''Hirīnisedho: Người tự chế bằng sự hỗ thẹn tội lỗi

nindaṃ: chê trách, chỉ trích

ye caranti sadā satā: người luôn sống với chánh niệm,

caranti visame samanti: bước thăng bằng trên đường gồ ghề

http://www.lopphatphap.net/Hinhanh/Thich-nghia.png

Theo Sớ giải thì vị thiên thắc mắc là có chăng những bậc trọn lành (a la hán) không thể bị chỉ trích một cách chân chánh.Trong câu hỏi của vị thiên cũng chứa đựng một hình ảnh thí dụ: một con ngựa thuần không cần chờ tới bị đánh mà chỉ thấy bóng roi đưa lên là biết nên làm gì.  Đức Phật trả lời rằng có. Đó là những bậc luôn sống với chánh niệm và vững bước trên cuộc sống lắm thăng trầm. Nhưng số đó không nhiều.

 

Dịch giả: Hoà Thượng Thích Minh Châu
Biên soạn giáo trình: Tỳ Kheo Giác Đẳng

-ooOoo-