|
BÀI HỌC HẰNG NGÀY Thứ Ba ngày 11 tháng 05, 2021 GIÁO TRÌNH KINH TƯƠNG ƯNG – SAṂYUTTANIKĀYA - CHƯƠNG 1. TƯƠNG ƯNG CHƯ THIÊN, PHẨM VƯỜN HOAN HỶ. (S.i,7)
NGÀY 11/05/2021 Bài 8. Kinh Tàm Quý (Hirīsuttaṃ) - Người Có Lòng Tàm.
Ở đời không ai không bị chỉ trích. Nhưng nói đến chê trách
đúng pháp, đúng việc thì những bậc sống với chánh niệm và
đoạn tận phiền não thì vẫn có. Tuy nhiên, cũng theo lời Phật
dạy, số người nầy không nhiều. Có hai điểm cần lưu ý trong
bài kinh nầy. Hiri là tàm chứ không phải là tàm quý. Tàm ở
đây là hỗ thẹn với điều sai quấy. Một bậc giải thoát hoàn
toàn không có sự thúc liễm bằng tàm quý như người còn phiền
não. Tuy vậy lòng tàm ở đây nên hiểu với ý nghĩa rất rộng là
một người có đủ hiểu biết và chánh niệm về những sở hành của
mình để không làm những việc sai quấy.
Người được tàm chế ngự,
koci lokasmiṃ vijjati.
Tìm được ai ở đời?
Yo nindaṃ apabodhati
Ai biết ngăn chỉ trích,
asso bhadro kasāmivāti..
Như ngựa hiền bóng roi.
''Hirīnisedhā tanuyā,
Người được tàm chế ngự,
ye caranti sadā satā.
Sống thường thường chánh niệm,
Antaṃ dukkhassa pappuyya
Vị ấy đạt kết quả,
Khổ đau được đoạn tận,
caranti visame samanti..
Bước những bước thăng bằng,
Trên đường không thăng bằng.
Bản hiệu đính
Người hổ thẹn tội lỗi
Có chăng ở đời nầy
Ngăn trừ những chỉ trích
Như ngựa thuần với roi?
Số ít có lòng tàm
Sống luôn với chánh niệm
Số ít đoạn khổ đau
Vững bước đường gập ghềnh
''Hirīnisedho:
Người tự chế bằng sự hỗ thẹn tội lỗi nindaṃ:
ye caranti sadā satā:
người luôn sống với chánh niệm, caranti visame samanti: bước thăng bằng trên đường gồ ghề
Theo Sớ giải thì vị thiên thắc mắc là có chăng những bậc
trọn lành (a la hán) không thể bị chỉ trích một cách chân
chánh.Trong câu hỏi của vị thiên cũng chứa đựng một hình ảnh
thí dụ: một con ngựa thuần không cần chờ tới bị đánh mà chỉ
thấy bóng roi đưa lên là biết nên làm gì. Đức Phật trả lời
rằng có. Đó là những bậc luôn sống với chánh niệm và vững
bước trên cuộc sống lắm thăng trầm. Nhưng số đó không nhiều.
Dịch giả: Hoà Thượng Thích Minh Châu Biên soạn giáo trình: Tỳ Kheo Giác Đẳng
-ooOoo-
|