BÀI HỌC HẰNG NGÀY

    Thứ Hai, 24 tháng 05, 2021

GIÁO TRÌNH PHẠN NGỮ PÀLÌ
NGÀY 24/05/2021

 Bài 1. CÁC LOẠI TỪ & BIẾN CÁCH DANH TỪ

 

Mặc dù các nhà ngôn ngữ cố gắng tìm những khái niệm về văn phạm tương đồng giữa các ngôn ngữ tuy vậy nên nhớ rằng quy luật văn phạm có nhiều sai biệt tuỳ mỗi ngôn ngữ. Cách hiểu thời xưa cũng như hôm nay cũng có nhiều khác biệt. Tự loại nāma đúng ra dịch là danh từ nhưng trong tiếp Paḷi bao gồm cả tỉnh từ, nhân xưng đại danh từ..(Nên chú ý trong Anh ngữ danh từ (noun), tỉnh từ (adjective), đại danh từ (pronoun) là ba từ loại khác nhau)

CÁC TỰ LOẠI

§  Các văn phạm Pāli chỉ phân chia có 4 tự loại:

1. Nāma: Danh từ, tính từ, và đại danh từ.

2. Akhyāta: Động từ.

3. Upasagga: Tiếp đầu ngữ. (Tiếp vĩ ngữ)

4. Nipāta: Liên tục từ (Liên từ) tiền trí từ ( giới từ), trạng từ, và bất biến

TÁNH, SỐ, VÀ THỂ CÁCH

Danh từ Pāḷi có 3 tánh và 2 số:

Tánh:

1. Pulliṅga: Nam tánh.

2. Itthiliṅga: Nữ tánh.

3. Napuṃsakaliṅga: Trung tánh.

Số:

1. Ekavacana: Số ít.

2. Bahuvacana: Số nhiều.

Danh từ chỉ giống đực thuộc nam tánh, chỉ giống cái thuộc nữ tánh, những danh từ chỉ vật vô tri không phải luôn thuộc trung tánh. Thí dụ: rukkha (cây), canda (mặt trăng), thuộc nam tánh; dhân (tài sản), citta (tâm) thuộc trung tánh. 

Hai danh từ chỉ một vật có thể có tánh khác nhau: pāsāṇa và silā đều chỉ hòn đá, chữ trước thuộc nam tánh, chữ sau thuộc nữ tánh. Chữ geha (nhà) vừa thuộc nam tánh, vừa thuộc trung tánh; kucchi (bụng) thuộc cả nam tánh và nữ tánh.

  •  Chữ Pāḷi biến thể theo 8 cách sau:

1. Paṭhamā: Chủ cách

2. Dutiyā: Đối cách

3. Tatiyā: Sở dụng cách

4. Catutthī: Chỉ định cách,

5. Pañcami: Xuất xứ cách

6. Chaṭṭhī: Sở thuộc cách

7. Sattamī: Định sở cách

8. Āpalana: Hô cách

Biên soạn giáo trình: Tỳ kheo Tuệ Siêu

 

@@@@@@@@@@@@@@@@@@

Hướng dẫn cách cài đặt và gõ chữ Pali

Quý vị vào link bên dưới để xem hướng dẫn cách cài đặt và cách thức gõ.

Gõ Pāli và Sanskrit trên Windows 10

https://tienvnguyen.net/a704/phong-chu-pali-unicode-unicode-pali-fonts

Gõ Tiếng Việt trên Windows 10

http://unikey.vn/vietnam/

 

 
-ooOoo-